🌿 สีเสียดเหนือ
สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน
สีเสียดเหนือ เป็นไม้ยืนต้น ใบเป็นใบประกอบ มีใบย่อยจำนวนมาก ดอกออกเป็นช่อขนาดเล็กสีขาวอมเหลือง และมีกลิ่นเฉพาะตัว
ส่วนที่ใช้เป็นยาตามต้นฉบับคือ ก้อนสีเสียด ซึ่งได้จากการนำเนื้อไม้มาต้ม เคี่ยว กรอง และทำให้แห้งจนเป็นก้อนสีดำ มี รสฝาด ใช้สำหรับบรรเทา อาการท้องเดิน
🌿 ชื่อท้องถิ่น
-
สีเสียดเหนือ — ภาคเหนือ
-
สีเสียดแก่น — ราชบุรี
🔎 ลักษณะของพืช
สีเสียดเหนือเป็น ไม้ยืนต้น มีลักษณะตามต้นฉบับดังนี้
-
ใบเป็น ใบประกอบ
-
มีใบย่อยจำนวนมาก
-
ดอกออกเป็น ช่อขนาดเล็ก
-
ดอกมี สีขาวอมเหลือง
-
มีกลิ่นเฉพาะตัว
🌱 ส่วนที่ใช้เป็นยา
ก้อนสีเสียด
ต้นฉบับอธิบายว่า ก้อนสีเสียดเป็นสิ่งสกัดที่ได้จากการ
-
นำเนื้อไม้มาตัดให้เป็นชิ้นเล็ก ๆ
-
ต้มกับน้ำ
-
กรอง
-
เคี่ยวต่อจนงวด
-
ทำให้แห้งจนได้ ก้อนแข็งสีดำ
🧺 ช่วงเวลาที่เก็บเป็นยา
ต้นฉบับไม่ได้ระบุช่วงเวลาที่เก็บเป็นยาไว้โดยเฉพาะ
👅 รสและสรรพคุณยาไทย
รสยา
รสฝาด
สรรพคุณ
-
ใช้แก้ อาการท้องเดิน
-
มีฤทธิ์ ฝาดสมาน
💚 วิธีใช้สีเสียดเหนือ
🚽 อาการท้องเดิน
🌱 ส่วนที่ใช้
ก้อนสีเสียด
⚖️ ปริมาณที่ใช้
ประมาณ 1/3–1/2 ช้อนชา
คิดเป็นน้ำหนักประมาณ
0.3–1 กรัม
🥣 วิธีเตรียม
-
นำก้อนสีเสียดตามปริมาณที่กำหนด
-
บดให้ละเอียด
-
ละลายหรือต้มกับน้ำดื่ม
🥤 วิธีรับประทาน
ดื่มน้ำยา
🔄 ความถี่
ต้นฉบับไม่ได้ระบุจำนวนครั้งต่อวันไว้โดยเฉพาะ
⏰ ช่วงเวลารับประทาน
ต้นฉบับไม่ได้ระบุว่าต้องรับประทานก่อนหรือหลังอาหาร
⚠️ ข้อควรระวัง
ต้นฉบับไม่ได้ระบุข้อควรระวังเฉพาะของสีเสียดเหนือไว้ในหัวข้อนี้
อย่างไรก็ตาม ควรใช้ตามปริมาณที่ต้นฉบับกำหนด และไม่เพิ่มขนาดยาเอง
📌 สรุปการใช้สีเสียดเหนือ
🚽 ท้องเดิน
⚫ ก้อนสีเสียด
↓
🥄 ประมาณ 1/3–1/2 ช้อนชา
⚖️ ประมาณ 0.3–1 กรัม
↓
🔨 บดให้ละเอียด
↓
💧 ละลายหรือต้มกับน้ำ
↓
🥤 ดื่ม
🧠 PikadThai Tip
⚫ ใช้ก้อนสีเสียด
👅 รสฝาด
🚽 ใช้แก้ท้องเดิน
🩹 มีฤทธิ์ฝาดสมาน
สูตรจำสั้น ๆ
“สีเสียดเหนือ ก้อนดำรสฝาด — ใช้แก้ท้องเดิน”
⚠️ หมายเหตุ
เนื้อหานี้เรียบเรียงจากหัวข้อ สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน ตามหนังสือต้นฉบับ โดยปรับโครงสร้างและภาษาให้อ่านง่ายขึ้น และคงรายละเอียดเรื่องชื่อท้องถิ่น ลักษณะพืช ส่วนที่ใช้ รสและสรรพคุณ ตลอดจนปริมาณและวิธีใช้ตามที่ปรากฏในต้นฉบับ
ข้อมูลที่ต้นฉบับไม่ได้ระบุ เช่น ช่วงเวลาที่เก็บ จำนวนครั้งต่อวัน ช่วงเวลาก่อน–หลังอาหาร และข้อควรระวังเฉพาะ จะไม่นำข้อมูลจากแหล่งอื่นมาเติมแทน
สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน