🌿 ย่านาง
สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน
ย่านาง เป็นไม้เลื้อย ใบมีลักษณะคล้ายรูปไข่หรือรูปไข่ขอบขนาน ปลายใบเรียวแหลม ดอกออกเป็นช่อขนาดเล็ก และมีผลสีเหลืองแดง
ส่วนที่ใช้เป็นยาตามต้นฉบับคือ รากแห้ง โดยตำรายาไทยระบุว่า รากย่านางแก้ไข้ทุกชนิด และวิธีใช้ในงานสาธารณสุขมูลฐานให้ใช้รากแห้งต้มดื่มก่อนอาหาร
🌿 ชื่อท้องถิ่น
-
จ้อยนาง — เชียงใหม่
-
เถาวัลย์เขียว — ภาคกลาง
-
เถาหญ้านาง
-
หญ้าภคินี — ภาคกลาง
-
จ้อยนาง — เชียงใหม่
-
วันยอ — สุราษฎร์ธานี
🔎 ลักษณะของพืช
ย่านางเป็น ไม้เลื้อย มีลักษณะตามต้นฉบับดังนี้
-
ใบมีลักษณะคล้าย รูปไข่ หรือรูปไข่ขอบขนาน
-
ปลายใบ เรียวแหลม
-
โคนใบ มน
-
ดอกออกเป็น ช่อขนาดเล็ก
-
ผลมีสี เหลืองแดง
🌱 ส่วนที่ใช้เป็นยา
รากแห้ง
🧺 ช่วงเวลาที่เก็บเป็นยา
ต้นฉบับไม่ได้ระบุช่วงเวลาที่เก็บเป็นยาไว้โดยเฉพาะ
โดยระบุเฉพาะว่าส่วนที่ใช้เป็นยาคือ รากแห้ง
👅 รสและสรรพคุณยาไทย
รสยา
ต้นฉบับไม่ได้ระบุรสยาไว้โดยเฉพาะ
สรรพคุณ
รากย่านางแก้ไข้ทุกชนิด
💚 วิธีใช้ย่านาง
🌡️ แก้ไข้
🌱 ส่วนที่ใช้
รากแห้ง
⚖️ ปริมาณที่ใช้
ครั้งละ 1 กำมือ
คิดเป็นน้ำหนักประมาณ
15 กรัม
🥣 วิธีเตรียม
-
ใช้รากย่านางแห้ง ครั้งละ 1 กำมือ
-
น้ำหนักประมาณ 15 กรัม
-
นำไป ต้มกับน้ำ
🥤 วิธีรับประทาน
ดื่มน้ำต้ม
🔄 ความถี่
วันละ 3 ครั้ง
⏰ ช่วงเวลารับประทาน
ก่อนอาหาร
⚠️ ข้อควรระวัง
ต้นฉบับไม่ได้ระบุข้อควรระวังเฉพาะของย่านางไว้ในหัวข้อนี้
📌 สรุปการใช้ย่านาง
🌡️ แก้ไข้
🌿 รากย่านางแห้ง
↓
✋ ครั้งละ 1 กำมือ
⚖️ ประมาณ 15 กรัม
↓
🫖 ต้มกับน้ำ
↓
🥤 ดื่มวันละ 3 ครั้ง
↓
🍽️ ก่อนอาหาร
🧠 PikadThai Tip
🌿 ใช้รากแห้ง
🌡️ แก้ไข้ทุกชนิด
✋ ครั้งละ 1 กำมือ
⚖️ ประมาณ 15 กรัม
🥤 ต้มดื่มวันละ 3 ครั้งก่อนอาหาร
สูตรจำสั้น ๆ
“ย่านางใช้รากแห้ง — แก้ไข้ ต้มหนึ่งกำมือ ดื่มสามครั้งก่อนอาหาร”
⚠️ หมายเหตุ
เนื้อหานี้เรียบเรียงจากหัวข้อ สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน ตามหนังสือต้นฉบับ โดยปรับโครงสร้างและภาษาให้อ่านง่ายขึ้น และคงรายละเอียดเรื่องชื่อท้องถิ่น ลักษณะพืช ส่วนที่ใช้ สรรพคุณ ตลอดจนปริมาณ วิธีเตรียม จำนวนครั้ง และช่วงเวลารับประทานตามที่ปรากฏในต้นฉบับ
ข้อมูลที่ต้นฉบับไม่ได้ระบุ เช่น ช่วงเวลาที่เก็บ รสยา และข้อควรระวัง จะไม่นำข้อมูลจากแหล่งอื่นมาเติมแทน
สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน