🥥 มะพร้าว

สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน

มะพร้าว เป็นไม้ยืนต้นสูง ใบขนาดใหญ่เรียงซ้อนกันบริเวณยอด ผลมีลักษณะกลมหรือกลมรี ภายในมีเนื้อสีขาวและน้ำใสรสหวาน ส่วนที่ใช้เป็นยาตามต้นฉบับคือ น้ำมันมะพร้าว ซึ่งได้จากผลแก่

ตามตำรายาไทย น้ำมันมะพร้าวมี รสมัน ใช้ทาแก้อาการปวดเมื่อยและขัดตามเส้นเอ็น และสามารถใช้ร่วมกับยาที่มีรสฝาดสำหรับรักษาบาดแผลได้ ในงานสาธารณสุขมูลฐาน ต้นฉบับระบุการใช้น้ำมันมะพร้าวสำหรับ รักษาแผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก

🌿 ชื่อท้องถิ่น

• ดู — จันทบุรี

• โพล — กาญจนบุรี

• คอส่า — แม่ฮ่องสอน

• หมากอูน

• ชื่อท้องถิ่นอีกส่วนหนึ่งบริเวณขอบภาพ อ่านได้ไม่ชัดเจน จึงไม่นำมาคาดเดา

🔎 ลักษณะของพืช

มะพร้าวเป็น ไม้ยืนต้นสูงประมาณ 20–30 เมตร มีลักษณะตามต้นฉบับดังนี้

• ใบออกเรียงซ้อนกันเป็นกระจุกบริเวณยอด

• ใบมีลักษณะเป็น ใบประกอบรูปขนนก

• ก้านใบยาว

• ใบย่อยมีลักษณะ แคบ หนา และเหนียว

• ใบมีสีเขียว

• ใบประกอบย่อยแตกออกจากแกนใหญ่เป็นคู่จำนวนมาก

• ดอกออกเป็นช่อ

• ดอกมีสีเหลือง

• ผลมีลักษณะ ทรงกลมหรือกลมรี

• ผลอ่อนมีสีเขียวหรือเหลือง และค่อย ๆ เปลี่ยนเป็นสีน้ำตาลเมื่อแก่

• เปลือกนอกเรียบ

• ชั้นกลางเป็นเส้นใย เนื้อนุ่ม

• ชั้นแข็งด้านในเรียกว่า กะลา

• ภายในมีเนื้อมะพร้าวสีขาว รสมัน

• ภายในผลมีน้ำใสรสหวาน

• ชอบขึ้นในดินปนทราย

• ปลูกกันทั่วไปมากทางภาคใต้

🌱 ส่วนที่ใช้เป็นยา

น้ำมันมะพร้าว

🧺 ช่วงเวลาที่เก็บเป็นยา

เก็บในช่วงผลแก่ และนำมาเคี่ยวเป็นน้ำมัน

👅 รสและสรรพคุณยาไทย

รสยา

รสมัน

สรรพคุณ

• ทาแก้ ปวดเมื่อย

• แก้ ขัดตามเส้นเอ็น

• เจือกับยาที่มี รสฝาด ใช้รักษาบาดแผลได้

💚 วิธีใช้มะพร้าว

🔥 รักษาแผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก

🌱 ส่วนที่ใช้

น้ำมันมะพร้าว

⚖️ ปริมาณที่ใช้

ต้นฉบับระบุให้ใช้อัตราส่วน

น้ำมันมะพร้าว 1 ส่วน : น้ำปูนใส 1 ส่วน

🥣 วิธีเตรียม

1. นำน้ำมันมะพร้าว 1 ส่วน

2. ใส่ในภาชนะ

3. เติม น้ำปูนใส 1 ส่วน

4. คนส่วนผสมให้เข้ากันดี

🧴 วิธีใช้

นำส่วนผสมที่ได้ ทาบริเวณที่แสบร้อนจากแผลไฟไหม้หรือน้ำร้อนลวก

🔄 ความถี่

ต้นฉบับไม่ได้ระบุจำนวนครั้งต่อวันไว้โดยเฉพาะ

⏰ ช่วงเวลาที่ใช้

ใช้ภายนอกเมื่อมีอาการ

⚠️ ข้อควรระวัง

ต้นฉบับไม่ได้ระบุข้อควรระวังเฉพาะของมะพร้าวไว้ในหัวข้อนี้

วิธีใช้ที่ระบุในต้นฉบับเป็น การใช้ภายนอก

📌 สรุปการใช้มะพร้าว

🔥 แผลไฟไหม้–น้ำร้อนลวก

🥥 น้ำมันมะพร้าว 1 ส่วน
➕
💧 น้ำปูนใส 1 ส่วน
↓
🥣 คนให้เข้ากันดี
↓
🧴 ทาบริเวณที่แสบร้อน

🧠 PikadThai Tip

🥥 ใช้น้ำมันมะพร้าว
👅 รสมัน
💆 ทาแก้ปวดเมื่อยและขัดตามเส้นเอ็น
🩹 ใช้ร่วมกับยารสฝาดรักษาบาดแผลได้
🔥 น้ำมันมะพร้าว + น้ำปูนใส ใช้กับแผลไฟไหม้ น้ำร้อนลวก

สูตรจำสั้น ๆ

“มะพร้าวน้ำมันรสมัน — แก้เมื่อย ขัดเส้น และใช้ทาแผลไฟไหม้น้ำร้อนลวก”

⚠️ หมายเหตุ

เนื้อหานี้เรียบเรียงจากหัวข้อ สมุนไพรในงานสาธารณสุขมูลฐาน ตามหนังสือต้นฉบับ โดยปรับโครงสร้างและภาษาให้อ่านง่ายขึ้น และคงรายละเอียดเรื่องชื่อท้องถิ่น ลักษณะพืช ส่วนที่ใช้ ช่วงเวลาที่เก็บ รสและสรรพคุณ ตลอดจนสัดส่วน วิธีเตรียม และวิธีใช้ตามที่ปรากฏในต้นฉบับ

สำหรับข้อความชื่อท้องถิ่นบางส่วนที่อยู่บริเวณขอบภาพและอ่านได้ไม่ชัดเจน จะ ไม่นำข้อมูลจากแหล่งอื่นมาเติมหรือคาดเดา