🌿 มะเฟือง

มะเฟือง เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลาง ผลมีลักษณะเป็นพู เมื่อผ่าตามขวางจะเห็นเป็นรูปดาว ส่วนที่ใช้เป็นยาตามแหล่งอ้างอิงหลัก ได้แก่ ลูก ใบ และราก

⭐ ลูก

🌿 รสยา

รสเปรี้ยวหวาน

✨ สรรพคุณ

• กัดเสมหะ
• ละลายก้อนนิ่ว
• ขับปัสสาวะ
• แก้กามโรค
• ขับโลหิตพิการ

สรรพคุณ “แก้กามโรค” เป็นถ้อยคำตามองค์ความรู้และตำราแพทย์แผนไทย ไม่ควรนำไปตีความว่าใช้รักษาโรคติดต่อทางเพศสัมพันธ์ตามการแพทย์ปัจจุบัน

🍃 ใบ และ 🌱 ราก

🌿 รสยา

รสเย็น

✨ สรรพคุณ

• ดับพิษร้อน
• แก้ไข้
• แก้กาฬขึ้นภายนอกและภายใน
• แก้พิษผิดสำแดง

💡 คำแนะนำจากพิกัดไทย

⭐ จำจาก “ลูก”

ลูก → เปรี้ยวหวาน → เสมหะ นิ่ว ปัสสาวะ กามโรค โลหิตพิการ

🍃🌱 จำจาก “ใบ–ราก”

ใบ–ราก → เย็น → ดับพิษร้อน แก้ไข้ แก้กาฬ แก้พิษผิดสำแดง

🧠 จุดจำง่าย

“มะเฟือง ลูกเปรี้ยวหวานเด่นนิ่ว–ปัสสาวะ ใบรากเย็นเด่นพิษ–ไข้”

จำแยกเป็น 2 กลุ่มง่าย ๆ คือ
ลูก → เสมหะ + นิ่ว + ปัสสาวะ + โลหิต
ใบ–ราก → ความร้อน + ไข้ + พิษ

📚 ศัพท์น่ารู้

กัดเสมหะ

ในองค์ความรู้แพทย์แผนไทย หมายถึงการช่วยลดหรือทำให้เสมหะที่เหนียวข้นคลายตัว เพื่อให้ขับออกได้ง่ายขึ้น

โลหิตพิการ

ตามองค์ความรู้แพทย์แผนไทย หมายถึงภาวะที่ โลหิตมีความผิดปกติ หรือทำหน้าที่ผิดไปจากภาวะปกติ เป็นคำตามระบบทฤษฎีแพทย์แผนไทย มิได้หมายถึงโรคเลือดชนิดใดชนิดหนึ่งโดยตรง

กาฬขึ้นภายนอกและภายใน

คำว่า กาฬ ในองค์ความรู้แพทย์แผนไทยใช้กล่าวถึงกลุ่มอาการหรือพิษร้ายบางลักษณะ ซึ่งอาจแสดงอาการทั้งภายนอกและภายในร่างกาย ความหมายต้องพิจารณาตามบริบทของคัมภีร์ ไม่ควรเทียบตรงกับโรคใดโรคหนึ่งในปัจจุบัน

ผิดสำแดง

หมายถึงอาการเจ็บป่วยที่เกิดจากการรับประทานอาหารหรือกระทำสิ่งที่ไม่เหมาะสมกับสภาวะร่างกายในขณะนั้น เช่น ของแสลงหรือสิ่งที่กระทบต่อธาตุ ตามแนวคิดแพทย์แผนไทย

⚠️ หมายเหตุ

ข้อมูลสมุนไพรนี้จัดทำเพื่อเผยแพร่ความรู้และใช้ประกอบการศึกษาเท่านั้น มิใช่คำแนะนำการรักษา การสั่งใช้ยา หรือคำแนะนำจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทย ไม่ควรนำข้อมูลไปปรุงยา ใช้ยา หรือปรับเปลี่ยนการรักษาด้วยตนเองโดยปราศจากการประเมินและกำกับดูแลจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทยที่เหมาะสม