BOTANICAL PROFILE
มะขามเทศ
Pithecellobium dulce (Roxb.) Benth. วงศ์: Fabaceae
OVERVIEW
รายละเอียดเบื้องต้น
มะขามเทศเป็นไม้พุ่มหรือไม้ยืนต้นในวงศ์ถั่ว แตกกิ่งก้านมาก กิ่งมักมีหนาม ใบเป็นใบประกอบ มีใบย่อยออกเป็นคู่ ดอกขนาดเล็กสีขาวอมเขียว ผลเป็นฝักคดหรือบิด เมื่อแก่เปลือกฝักแตกออก ภายในมีเมล็ดสีดำหุ้มด้วยเนื้อสีขาวถึงชมพู ตาม แหล่งอ้างอิงหลัก ระบุส่วนที่ใช้เป็นยา คือ เปลือกต้น
MAIN PROPERTIES
สรรพคุณและรายละเอียด
🌿 มะขามเทศ
มะขามเทศ เป็นพืชในวงศ์ถั่ว ลักษณะเป็นไม้พุ่มหรือไม้ยืนต้น กิ่งมีหนาม ใบเป็นใบประกอบ ผลเป็นฝักคดหรือบิดและมีเมล็ดอยู่ภายใน
ตามแหล่งอ้างอิงหลัก ส่วนที่ใช้เป็นยา คือ เปลือกต้น
🌳 เปลือกต้น
🌿 รสยา
รสฝาด
✨ สรรพคุณ
- แก้ท้องร่วง
- คุมธาตุ
- ใช้น้ำต้มชะล้างบาดแผล ช่วยให้แผลหายเร็ว
🧪 วิธีใช้
ตามแหล่งอ้างอิงหลัก ระบุให้ ต้มเปลือกต้นเอาน้ำใช้ชะล้างบาดแผล
💡 คำแนะนำจากพิกัดไทย
🌳 จำจาก “เปลือกต้น”
เปลือกต้น → รสฝาด → แก้ท้องร่วง คุมธาตุ และใช้น้ำต้มชะล้างบาดแผล
🧠 จุดจำง่าย
“มะขามเทศ เปลือกฝาด — คุมท้อง ล้างแผล”
เชื่อมคำว่า รสฝาด กับสรรพคุณเด่นเรื่อง แก้ท้องร่วงและคุมธาตุ จะช่วยให้จำได้ง่ายขึ้น
📚 ศัพท์น่ารู้
คุมธาตุ
ในองค์ความรู้แพทย์แผนไทย หมายถึง การช่วยปรับหรือควบคุมการทำงานของธาตุในร่างกายให้กลับเข้าสู่ภาวะปกติ ในบริบทของยารสฝาดมักเกี่ยวข้องกับการช่วยลดอาการถ่ายเหลวหรือการขับถ่ายที่ผิดปกติ
⚠️ หมายเหตุ
ข้อมูลสมุนไพรนี้จัดทำเพื่อเผยแพร่ความรู้และใช้ประกอบการศึกษาเท่านั้น มิใช่คำแนะนำการรักษา การสั่งใช้ยา หรือคำแนะนำจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทย ไม่ควรนำข้อมูลไปปรุงยา ใช้ยา หรือปรับเปลี่ยนการรักษาด้วยตนเองโดยปราศจากการประเมินและกำกับดูแลจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทยที่เหมาะสม