BOTANICAL PROFILE
มะขามป้อม
Phyllanthus emblica L. วงศ์: Phyllanthaceae
OVERVIEW
รายละเอียดเบื้องต้น
มะขามป้อมเป็นไม้ยืนต้นขนาดกลาง แตกกิ่งก้านมาก ใบมีขนาดเล็กและเรียงชิดกันจนดูคล้ายใบประกอบ ดอกมีขนาดเล็ก ผลค่อนข้างกลม ผิวเรียบ มีร่องตื้นตามแนวยาว เมื่ออ่อนมีสีเขียวและเมื่อแก่มีสีเขียวอมเหลือง ตาม แหล่งอ้างอิงหลัก ระบุส่วนที่ใช้เป็นยา คือ ผลอ่อน และผลแก่
MAIN PROPERTIES
สรรพคุณและรายละเอียด
🌿 มะขามป้อม
มะขามป้อม เป็นไม้ยืนต้นขนาดกลาง ผลมีลักษณะค่อนข้างกลมและมีร่องตื้นตามแนวยาว ส่วนที่ใช้เป็นยาตามแหล่งอ้างอิงหลัก ได้แก่ ผลอ่อน และผลแก่
🟢 ผลอ่อน
🌿 รสยา
รสฝาดขม
✨ สรรพคุณ
- บำรุงเนื้อหนังให้สมบูรณ์
🟡 ผลแก่
🌿 รสยา
รสเปรี้ยวฝาดขม
✨ สรรพคุณ
- แก้ไข้เจือลม
- แก้เสมหะ
- ทำให้ชุ่มคอ
💡 คำแนะนำจากพิกัดไทย
🟢 จำจาก “ผลอ่อน”
ผลอ่อน → ฝาดขม → บำรุงเนื้อหนังให้สมบูรณ์
🟡 จำจาก “ผลแก่”
ผลแก่ → เปรี้ยวฝาดขม → แก้ไข้เจือลม แก้เสมหะ ทำให้ชุ่มคอ
🧠 จุดจำง่าย
“อ่อนบำรุงเนื้อหนัง — แก่แก้เสมหะ ชุ่มคอ”
จำเพิ่มว่าเมื่อผลแก่ รสจะซับซ้อนขึ้นเป็น เปรี้ยว–ฝาด–ขม
📚 ศัพท์น่ารู้
ไข้เจือลม
เป็นคำตามองค์ความรู้แพทย์แผนไทย ใช้อธิบายภาวะไข้ที่มีลมเข้ามาเกี่ยวข้องกับอาการร่วมด้วย การวินิจฉัยและการใช้ยาต้องพิจารณาตามอาการและสมุฏฐานของผู้ป่วย
บำรุงเนื้อหนังให้สมบูรณ์
ในบริบทขององค์ความรู้แพทย์แผนไทย หมายถึงการช่วยบำรุงสภาพของเนื้อหนังหรือร่างกายให้มีความสมบูรณ์แข็งแรงขึ้น มิได้หมายถึงการรักษาโรคผิวหนังเฉพาะชนิด
⚠️ หมายเหตุ
ข้อมูลสมุนไพรนี้จัดทำเพื่อเผยแพร่ความรู้และใช้ประกอบการศึกษาเท่านั้น มิใช่คำแนะนำการรักษา การสั่งใช้ยา หรือคำแนะนำจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทย ไม่ควรนำข้อมูลไปปรุงยา ใช้ยา หรือปรับเปลี่ยนการรักษาด้วยตนเองโดยปราศจากการประเมินและกำกับดูแลจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทยที่เหมาะสม