🌿 ชะเอมเทศ

(ชะเอมจีน)

ใบ — รสเฝื่อนหวาน

สรรพคุณ: ทำให้เสมหะแห้ง แก้ดีพิการ

ดอก — รสเฝื่อน

สรรพคุณ: แก้คัน แก้ฝีดาษ

ต้น — รสหวานน้อย

สรรพคุณ: ขับลมให้ลงเบื้องต่ำ

ราก — รสหวาน

สรรพคุณ: ขับเลือดเน่า บำรุงหัวใจให้ชุ่มชื่น แก้กำเดา แก้เสมหะเป็นพิษ แก้น้ำลายเหนียว ทำให้ชุ่มคอ

เปลือกราก — ต้นฉบับไม่ระบุรสยา

สรรพคุณ: ทำให้อาเจียน

💡 คำแนะนำจากพิกัดไทย

ใบ → รสเฝื่อนหวาน → เสมหะ–ดีพิการ

ต้นฉบับระบุใบว่ามีรสเฝื่อนหวาน โดยเน้นสรรพคุณทำให้เสมหะแห้งและแก้ดีพิการ

ดอก → รสเฝื่อน → คัน–ฝีดาษ

คำว่า “ฝีดาษ” เป็นข้อความตามตำราเดิม ไม่ควรตีความว่าเป็นการรักษาโรคฝีดาษในทางการแพทย์ปัจจุบัน

ต้น → รสหวานน้อย → ขับลมลงเบื้องต่ำ

เป็นศัพท์ตามระบบลมในองค์ความรู้แพทย์แผนไทย จึงควรคงถ้อยคำต้นฉบับไว้

ราก → รสหวาน → เลือด–หัวใจ–กำเดา–เสมหะ–ชุ่มคอ

รากเป็นส่วนที่ต้นฉบับระบุสรรพคุณไว้มากที่สุด โดยเด่นทั้งการบำรุงหัวใจให้ชุ่มชื่น แก้กำเดา แก้เสมหะเป็นพิษ แก้น้ำลายเหนียว และทำให้ชุ่มคอ

เปลือกราก → ทำให้อาเจียน

ต้นฉบับระบุผลนี้ไว้โดยตรง จึงควรถือเป็นข้อมูลสำคัญด้านความระมัดระวังด้วย

จุดช่วยจำ:
“ชะเอมเทศ → หวานเด่นที่ราก → ชุ่มคอ–เสมหะ–กำเดา / เปลือกรากทำให้อาเจียน”

คำว่า “ดีพิการ” “ขับลมให้ลงเบื้องต่ำ” “ขับเลือดเน่า” “กำเดา” และ “เสมหะเป็นพิษ” เป็นถ้อยคำตามองค์ความรู้เภสัชกรรมไทยในต้นฉบับ จึงคงความหมายตามตำราไว้โดยไม่เทียบตรงกับโรคหรือกลไกทางการแพทย์ปัจจุบัน

⚠️ หมายเหตุ

ข้อมูลสมุนไพรนี้จัดทำเพื่อเผยแพร่ความรู้และใช้ประกอบการศึกษาเท่านั้น มิใช่คำแนะนำการรักษา การสั่งใช้ยา หรือคำแนะนำจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทย ไม่ควรนำข้อมูลไปปรุงยา ใช้ยา หรือปรับเปลี่ยนการรักษาด้วยตนเองโดยปราศจากการประเมินและกำกับดูแลจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทยที่เหมาะสม