🌿 ฆ้องสามย่าน

ใบ — รสเย็น

สรรพคุณ: ตำพอกฝีถอนพิษ แก้ปวด รับประทานภายในดับพิษร้อน

วิธีใช้ตามต้นฉบับ: ใบผสมน้ำประสานทองสะตุ ตำตากแดดให้แห้ง บดเป็นผงทาลิ้นเด็กอ่อน แก้ละอองซาง

💡 คำแนะนำจากพิกัดไทย

ใบ → รสเย็น → ฝี–ถอนพิษ–แก้ปวด–ดับพิษร้อน

ฆ้องสามย่านตามต้นฉบับใช้ ใบเพียงส่วนเดียว มีรสเย็น โดยระบุทั้งการใช้ภายนอกด้วยการตำพอกฝีเพื่อถอนพิษและแก้ปวด และการรับประทานภายในเพื่อดับพิษร้อน

จุดช่วยจำ:
“ฆ้องสามย่าน → ใบรสเย็น → พอกฝีถอนพิษ–แก้ปวด–ดับพิษร้อน”

คำว่า “ถอนพิษ” “ดับพิษร้อน” และ “ละอองซาง” เป็นถ้อยคำตามองค์ความรู้เภสัชกรรมไทยในต้นฉบับ จึงคงข้อความตามตำราไว้โดยไม่เทียบตรงกับโรคหรือการวินิจฉัยทางการแพทย์ปัจจุบัน

⚠️ ข้อสังเกตสำคัญเกี่ยวกับวิธีใช้ในตำรา

ต้นฉบับมีวิธีใช้ใบ ผสม “น้ำประสานทองสะตุ” แล้วบดเป็นผงทาลิ้นเด็กอ่อน ซึ่งเป็นการบันทึกวิธีใช้ตามตำราโบราณเท่านั้น

ไม่ควรนำวิธีดังกล่าวมาปฏิบัติในปัจจุบัน

“น้ำประสานทอง” คือ บอแรกซ์ (borax / sodium tetraborate) ซึ่งข้อมูลความปลอดภัยปัจจุบันระบุว่าอาจเป็นพิษเมื่อเข้าสู่ร่างกาย โดยเฉพาะในเด็กและทารก จึงไม่ควรนำส่วนผสมดังกล่าวมาทาหรือใส่ในช่องปากเด็กโดยไม่มีการใช้ผลิตภัณฑ์ที่ได้รับอนุญาตและการกำกับจากบุคลากรทางการแพทย์

⚠️ หมายเหตุ

ข้อมูลสมุนไพรนี้จัดทำเพื่อเผยแพร่ความรู้และใช้ประกอบการศึกษาเท่านั้น มิใช่คำแนะนำการรักษา การสั่งใช้ยา หรือคำแนะนำจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทย ไม่ควรนำข้อมูลไปปรุงยา ใช้ยา หรือปรับเปลี่ยนการรักษาด้วยตนเองโดยปราศจากการประเมินและกำกับดูแลจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทยที่เหมาะสม