🌿 ครอบทั้ง ๓

(ครอบจักรวาล, ครอบตลับ, ครอบฟันสี)

ต้นฉบับจัดเป็น ไม้ล้มลุกเนื้ออ่อน และระบุสรรพคุณของครอบทั้ง 3 ร่วมกัน

ครอบจักรวาล — สารเข้าเปลือก, ก่องเข้า
ครอบตลับ — มะก่องเข้าหลวง
ครอบฟันสี — ตอบแตบ, โผงผาง

ต้น — รสขม

สรรพคุณ: บำรุงโลหิตและขับลม

ใบ — รสขมติดร้อนเล็กน้อย

สรรพคุณ: บ่มหนองฝีให้แตกเร็ว

ดอก — รสขม

สรรพคุณ: ฟอกลำไส้ให้สะอาด บ่มหนองให้เกิดเร็ว

ราก — รสขม

สรรพคุณ: แก้ลม แก้ดี บำรุงธาตุ แก้มุตกิด แก้ไอ แก้ไข้ผอมเหลือง บำรุงกำลัง

💡 คำแนะนำจากพิกัดไทย

ต้น → รสขม → บำรุงโลหิต–ขับลม

ต้นมีรสขม ตามตำราระบุเด่นในการบำรุงโลหิตและขับลม

ใบ → รสขมติดร้อนเล็กน้อย → บ่มหนองฝี

ใบมีรสขมและมีรสร้อนเล็กน้อยแทรกอยู่ ตำราระบุใช้บ่มหนองฝีให้แตกเร็ว

ดอก → รสขม → ลำไส้–หนอง

ตำราระบุสรรพคุณฟอกลำไส้ให้สะอาด และบ่มหนองให้เกิดเร็ว

ราก → รสขม → ลม–ดี–ธาตุ–ไอ–ไข้–กำลัง

รากเป็นส่วนที่ต้นฉบับระบุสรรพคุณไว้หลากหลายที่สุด ได้แก่ แก้ลม แก้ดี บำรุงธาตุ แก้มุตกิด แก้ไอ แก้ไข้ผอมเหลือง และบำรุงกำลัง

จุดช่วยจำ:
“ครอบทั้ง ๓ → ขมเป็นหลัก → ต้นบำรุงเลือดและลม / ใบบ่มฝี / ดอกฟอกลำไส้ / รากบำรุงธาตุและกำลัง”

คำว่า “บ่มหนอง” “แก้ดี” “แก้มุตกิด” “ฟอกลำไส้” และ “ไข้ผอมเหลือง” เป็นถ้อยคำตามองค์ความรู้เภสัชกรรมไทยในต้นฉบับ จึงคงข้อความตามตำราไว้โดยไม่เทียบตรงกับชื่อโรคหรือการวินิจฉัยทางการแพทย์ปัจจุบัน

⚠️ หมายเหตุ

ข้อมูลสมุนไพรนี้จัดทำเพื่อเผยแพร่ความรู้และใช้ประกอบการศึกษาเท่านั้น มิใช่คำแนะนำการรักษา การสั่งใช้ยา หรือคำแนะนำจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทย ไม่ควรนำข้อมูลไปปรุงยา ใช้ยา หรือปรับเปลี่ยนการรักษาด้วยตนเองโดยปราศจากการประเมินและกำกับดูแลจากแพทย์หรือแพทย์แผนไทยที่เหมาะสม